Jubileusz i Zjazd Absolwentów MSOŚ

 25 lat MSOŚ – studia z przyszłością

„Tworzycie elitarną grupę
w ochronie środowiska”

 

Bardzo piękny jubileusz – słyszało się w kuluarach Zjazdu Absolwentów, który zwieńczył tegoroczne obchody 25-lecia Międzywydziałowych Studiów Ochrony Środowiska (MSOŚ). Rzeczywiście było to bardzo dobrze zorganizowane, wzruszające i udane wydarzenie. Także dzięki miejscu, które wybraliśmy. Nowoczesna aula i przestronny budynek Wydziału Fizyki UW, który jest jednym z siedmiu wydziałów współtworzących MSOŚ, pomieściła bez trudu wszystkich gości oraz głównych bohaterów Jubileuszu, czyli studentów i absolwentów MSOŚ. Ponieważ wszystko działo się w piątkowy wieczór (23 listopada 2018 r.) była okazja (przez wielu wykorzystana) do długich rozmów, spotkań po latach i świętowania już w mniejszych, rocznikowych grupach. Niektórzy umawiali się na ciąg dalszy w niedalekim Bolku, Lolku i na Starym Mieście. No cóż, przywilej młodości…

„Cieszę się, że zainwestowałem w tych młodych ludzi”

Zanim zdamy relację ze Zjazdu Absolwentów i opublikujemy fotoreportaż (w najbliższy poniedziałek), nie możemy powstrzymać się przed przytoczeniem wspaniałych słów, które do zgromadzonych wystosował jeden z najważniejszych gości, prof. dr hab. inż. Maciej Nowicki, dwukrotny minister środowiska, założyciel i wieloletni prezes Fundacji EkoFundusz, założyciel Fundacji swojego imienia, na którą przeznaczył w 1996 r. znaczną część „ekologicznego Nobla”, czyli największej finansowo nagrody w ochronie środowiska fundowanej przez Deutsche Bundestiftung Umwelt. To dzięki profesorowi Maciejowi Nowickiemu kilkuset absolwentów wielu kierunków studiów związanych z ochroną środowiska w całym kraju mogło rozpocząć swój start i karierę wyjeżdżając na wielomiesięczne stypendia zawodowe.

Cieszę się, że mogłem zainwestować w tych młodych ludzi – mówił wzruszony prof. Maciej Nowicki (jego kariera zawodowa także zaczęła się kilkadziesiąt lat temu od stażu zagranicznego) – kwalifikacja na te stypendia była i jest bardzo wymagająca. Jeśli Państwo, przy okazji podsumowań ćwierćwiecza, analizujecie dziś jakość i standardy studiów MSOŚ prowadzonych przez Uniwersyteckie Centrum Badań nad Środowiskiem Przyrodniczym i Zrównoważonym Rozwojem, to weźcie proszę pod uwagę bezsporny fakt: w pierwszych dziesięciu latach (1996-2006), gdy stypendia fundowała Fundacja im. Nowickiego, aż 20% stypendystów to właśnie absolwenci MSOŚ. Proszę Państwa, jesteście, tworzycie i kształcicie elitarną grupę w polskiej ochronie środowiska”.

Dodajmy, że akcja stypendialna zapoczątkowana w 1996 r. przez prof. Nowickiego trwa nadal. Jest teraz organizowana przez Stowarzyszenie Środowisko dla Środowiska (tworzą je stypendyści z minionych lat) oraz fundowana przez Deutsche Bundesstiftung Umwelt.

Sustainable Development w roku akademickim 2019/2020

Zjazd Absolwentów i jubileuszowe uroczystości 25-lecia MSOŚ otworzyła i oficjalnie zainaugurowała dr Mariola Zalewska (z Wydziału Zarządzania UW), która od 1 listopada 2018 r. pełni obowiązki dyrektora Uniwersyteckiego Centrum Badań nad Środowiskiem Przyrodniczym i Zrównoważonym Rozwojem (UCBS). Po przywitaniu gości dyrektor Mariola Zalewska odczytała specjalny list i pozdrowienia od Jego Magnificencji Rektora Uniwersytetu Warszawskiego dr hab. Marcina Pałysa, prof. UW, który złożył „gratulacje i wyrazy uznania dla dorobku MSOŚ oraz wszystkich osób, które miały swój udział w jego tworzeniu”. Rektor UW napisał m.in.: „Wierzę, że cała społeczność skupiona wokół Studiów ma przed sobą wspaniałe możliwości badawcze i szansę rozwoju, zarówno pracownicy jak i studenci”.

Nawiązując do tych słów Rektora UW dr Mariola Zalewska powiedziała, że odpowiedzią Uniwersytetu Warszawskiego na realizację globalnych Celów Zrównoważonego Rozwoju (SDGs) jest inicjatywa utworzenia od najbliższego roku akademickiego nowego kierunku studiów o roboczym tytule Sustainable Development.

 

W rolę  „mistrza ceremonii” Jubileuszu wcieliła się znakomicie  dr hab. Beata Łuczak-Wilamowska, zastępca dyrektora UCBS ds. studenckich, która przypomniała miejsce i znaczenie MSOŚ na polskiej mapie akademickiej, osiągnięcia i sukcesy MSOŚ, a także przedstawiła kariery zawodowe naszych absolwentów. Cała prezentacja dyr. Łuczak-Wilamowskiej znajduje się w załącznikach. Dyr. Beata Łuczak-Wilamowska odczytała również list od wieloletniego dyrektora MSOŚ prof. Zbigniewa Czarnockiego (Wydział Chemii UW). Dodajmy, że takie okolicznościowe pozdrowienia nadeszły od wielu znamienitych osób, w tym m.in. prof. Wojciecha Wakulińskiego, dziekana Wydziału Ogrodnictwa, Biotechnologii i Architektury Krajobrazu SGGW oraz dr Wojciecha Szymalskiego, prezesa Fundacji Instytut na rzecz Ekorozwoju, także absolwenta MSOŚ. Wśród gości był również prof. Jerzy Śleszyński (WNE UW), który kierował UCBS przez kilka miesięcy br. Był także dr Witold Lenart – b. wieloletni wicedyrektor UCBS, cała grupa wykładowców, dziekanów i prodziekanów wydziałów współtworzących MSOŚ, ludzi, którzy budowali te Studia, tworzyli i rozwijali UCBS. Bardzo pięknym elementem uroczystości były kwiaty i podziękowania od studentów dla tych, którzy przejdą do historii 25-lecia MSOŚ i prawie 30-lecia UCBS. Z radością powitaliśmy też gości reprezentujących instytucje tworzące konsorcjum RCE Warsaw Metropolitan – Warszawskie Metropolitalne Centrum Eksperckie Edukacji dla Zrównoważonego Rozwoju – nową, zainaugurowaną wiosną br. inicjatywę UCBS.

Tytaniczna praca dla UCBS i MSOŚ

Ponieważ Zjazd Absolwentów to przede wszystkim celebracja udanej przeszłości, o początkach UCBS i MSOŚ oraz wzajemnych związkach tych dwóch jednostek, połączonych z początkiem tego roku w jeden organizm uniwersytecki, mówili kolejno (prezentacje poniżej): dr Anna Kalinowska (przedstawiona, przy wtórze oklasków, jako „pierwsza dama zrównoważonego rozwoju”), prof. Ewelina Kantowicz z Wydziału Geografii i Studiów Regionalnych UW, która razem z prof. Joanną Pinińską z Wydziału Geologii UW – jak to ujęto podczas Jubileuszu – dokonały „tytanicznej pracy dla UCBS i MSOŚ” oraz prof. Tadeusz Stacewicz, z Wydziału Fizyki UW, obecny przewodniczący Rady UCBS. Prof. Ewelina Kantowicz powiedziała, że utworzenie MSOŚ w początkach lat 90-ych było znacznie trudniejsze w ówczesnym, odziedziczonym jeszcze ze słusznie minionych czasów, gorsecie przepisów. Dziś uczelnie mają znacznie więcej autonomii, ale wówczas, przy tworzeniu MSOŚ, niebagatelną rolę odegrały władze UW, zwłaszcza JM Rektor prof. Grzegorz Białkowski. Znakomita była też współpraca siedmiu wydziałów współtworzących MSOŚ (i kilku współpracujących), które rozumiały, że największym walorem tych studiów jest ich interdyscyplinarność. Mamy bowiem do czynienia z obszarem działalności łączącym nauki przyrodnicze, ekonomiczne i humanistyczne. Prof. Tadeusz Stacewicz złożył piękny hołd swoim poprzednikom, przypominając przewodniczących Rady UCBS i Rady MSOŚ prof. Adama Hulanickiego z Wydziału Chemii UW (przewodniczył Radzie w latach 1989-1999) i prof. Piotra Roniewicza z Wydziału Geologii UW (przewodniczył Radzie w latach 1999-2017).

Od siebie dodajmy: proszę zwrócić uwagę na powyższe daty. Zarówno kierowanie MSOŚ i UCBS, jak i przewodniczenie Radzie UCBS/MSOŚ, to kadencje wieloletnie, kilkunastoletnie. Prof. Kantowiczprof. Pinińska piastowały swe funkcje około 20 lat. Oczywiście fenomenem jest dr Anna Kalinowska – prawie 25 lat na funkcji dyrektora UCBS. Chyba tu należy szukać odpowiedzi na pytanie, dlaczego UCBS i te wyjątkowe międzywydziałowe studia zyskały sobie tak znaczącą i wartościową pozycję na Uniwersytecie Warszawskim i w całym środowisku ludzi i instytucji pracujących w Polsce w sferze szeroko rozumianej ochrony środowiska i na rzecz, na drodze, do zrównoważonego rozwoju. Tak stabilne kierownictwo zapewniło stabilny rozwój studiów. Serdeczne zachęcamy do sięgnięcia po zamieszczone poniżej prezentacje, bowiem nie wymienimy tu wszystkich, którzy pracowali w 25-leciu MSOŚ i prawie 30-leciu UCBS (ukłony dla pierwszej dyrektor UCBS prof. Aleksandry Macioszczyk z Wydziału Geologii UW), nie opiszemy całej historii tych dwóch, a obecnie jednej, instytucji, nie nakreślimy wszystkich osiągnięć i sukcesów, nie streścimy całej tej wieloletniej działalności (opisanej w innych miejscach na witrynach UCBS i MSOŚ).

Tym bardziej utkwiło wszystkim w pamięci to wyjątkowe i zobowiązujące na przyszłość zdanie prof. Macieja Nowickiego, z jego laudacji na cześć MSOŚ: „tworzycie elitarną grupę w polskiej ochronie środowiska”.

Dygresja osobista

Obok mnie, w pięknej auli Wydziału Fizyki, siedzieli młodzi ludzie, chłopak i dziewczyna, z I roku MSOŚ. Byli wyraźnie poruszeni. Mam nadzieję, że dobrze odczytałem ich reakcje w auli – byli zafascynowani. Za mną i przede mną siedziały starsze roczniki. Szczególnie utkwiła mi w pamięci młoda studentka I roku, która kilka dni temu odwiedziła Bibliotekę UCBS, chłonąc przez dobre dwie godziny te unikalne zbiory materiałów przeznaczonych głównie dla studentów MSOŚ. To jedna z najmniejszych bibliotek uniwersyteckich (nieco ponad 2 tys. woluminów), ale ponad tysiąc prac dyplomowych (magisterskich, licencjackich i podyplomowych) zgromadzonych i dostępnych w Bibliotece, to też świadectwo olbrzymiego dorobku tych studiów. Gdyby prześledzić tematy i wyniki badań zamieszczone w tych pracach, to mamy wieloletni, kompleksowy, naukowo zbadany obraz Polski od strony środowiskowej, przyrodniczej.

Gdzieś tam na półkach Biblioteki znajdują się (pewnie już poszarzałe) trzy prace dyplomowe studentów MSOŚ, którzy zostali zaproszeni przez organizatorów Zjazdu Absolwentów, aby podzielić się swoimi doświadczeniami i refleksjami z pracy zawodowej podjętej po zakończeniu studiów na MSOŚ. Prawda jest bowiem taka, potwierdzona faktami, że absolwenci MSOŚ, nie mają większych problemów z zatrudnieniem. Są po prostu poszukiwani na rynku. Co tydzień, jeden z lepszych portali branżowych https://www.teraz-srodowisko.pl/ (tam też pracują absolwenci MSOŚ)  publikuje długą listę wolnych miejsc pracy dla specjalistów z tej dziedziny. Sam miałem okazję pracować i współpracować w wielu instytucjach zajmujących się ochroną środowiska z absolwentami MSOŚ (od Ministerstwa Środowiska, przez Narodowy i Wojewódzkie Fundusze Ochrony Środowiska, agendy rządowe, samorządowe, fundacje, instytuty naukowo-badawcze, organizacje społeczne, pozarządowe, firmy prywatne, wielkie i mniejsze przedsiębiorstwa). Wystarczyło posłuchać i zobaczyć (prezentacje poniżej), jak nowoczesnymi zagadnieniami wykorzystania badań satelitarnych dla rolnictwa zajmuje się dr Przemysław Żelazowski z firmy SatAgro (jeden ze sponsorów Zjazdu Absolwentów MSOŚ), czy Iwona Szatkowska, która uczestniczy w efektywnym zarządzaniu jakością środowiska poprzez platformę Ekostrateg w firmie Atmoterm, albo inna absolwentka MSOŚ, Magdalena Kozyra z Biura Ochrony Środowiska firmy PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. Słyszeliśmy w kuluarach, że to było bardzo inspirujące dla najmłodszych studentów, którzy (tak jak moi sąsiedzi, chłopak i dziewczyna z I roku MSOŚ), może jeszcze nie do końca są przekonani o słuszności wyboru kierunku studiów i drogi zawodowej. Oni zaczęli studia raptem niecałe dwa miesiące temu. Ale ten Zjazd Absolwentów – tak to odczytuję – pokazał im wyraźnie, że to dobra droga i jak powiedziała obecna dyrektor UCBS „…kształcimy specjalistów, którzy mając głębokie rozumienie i wiedzę na temat zrównoważonego rozwoju, będą potrafili skutecznie przekładać ogólne wytyczne na praktyczne rozwiązania w sektorach i obszarach, których dziś, być może, nie potrafimy jeszcze nawet nazwać”.

Cóż więcej dodać? Chyba tylko przypomnieć motto i hasło tego wielkiego Jubileuszu i Zjazdu Absolwentów: „25 lat Międzywydziałowych Studiów Ochrony Środowiska. Studiów z przyszłością”.

Krzysztof Walczak
Kustosz Biblioteki UCBS

——————————————————

Zobacz koniecznie:

Luczak-Wilamowska_MSOS

Związki MSOŚ i UCBS 2018

UCBS – Rada Naukowa

Szatkowska_Iwona_Ekostrateg

Kozyra Kolej na srodowisko

Fot. Dorota Archacka/MSOŚ